Banitsa

Banitsa Bulgar Peynirli Börek

Bulgar mutfağından ekmek & hamur işi. 2 sa 25 dk sürer, 28 cm yuvarlak tepsi, 8-10 dilim. Zorluk: zor.

Kısaca

Toplam süre
2 sa 25 dk
Porsiyon
28 cm yuvarlak tepsi, 8-10 dilim
Zorluk
Zor
Mutfak
Bulgar mutfağı
Yemek türü
Ekmek & hamur işi
Alerjenler
Gluten, Süt, Yumurta

Uygulamada aç

Malzemeler

Hamur

  • 500 g un
  • 1 tk tuz
  • 1 yk elma sirkesi
  • 2 yk ayçiçek yağı
  • 270-290 ml ılık su
  • açmak için 150 g nişasta-un karışımı (yarı yarıya)

İç

  • 400 g Bulgar beyaz peyniri (sirene, ufalanmış)
  • 4 yumurta
  • 250 g süzme yoğurt
  • 1/2 tk karbonat
  • 100 ml maden suyu

Yağlama

  • 120 g tereyağı (eritilmiş) + 3 yk ayçiçek yağı

Üzeri

  • 1 yumurta
  • 2 yk yoğurt

Gerekli ekipmanlar

  • Karıştırma kabı
  • Hamur merdanesi / oklava
  • Maşa
  • Pasta fırçası
  • Fırın tepsisi
  • Fırın
  • Şef bıçağı
  • Hassas terazi

Yapılışı

  1. Hamuru yoğur: Unu ve tuzu kaseye al, ortasını havuz gibi aç. Sirke, yağ ve ılık suyu ekleyip önce kaşıkla, sonra elle 10 dk yoğur. Hamur kulak memesi yumuşaklığında, pürüzsüz ve elastik olmalı. Sirke glüteni gevşetir, hamur yırtılmadan incelir
  2. Dinlendir: Hamuru terazide tartarak 10 eşit beze (80'er g) böl, her birini yuvarlayıp yağla ve üzerini örterek 30 dk dinlendir. Dinlenen glüten gevşer, beze merdaneyle ince açılabilir hale gelir
  3. İç harcı hazırla: Yoğurdu kaseye al, karbonatı ekleyip çırp ve 2 dk beklet, yoğurt köpürüp kabaracak. Yumurtaları, maden suyunu ve ufalanmış peyniri ekleyip çatalla karıştır. Peynir parçaları iri kalmalı, ezme. Karbonatlı yoğurt banitsanın hafif ve kabarık dokusunu verir
  4. Yufkaları aç: Tezgâha nişastalı un serp. Bezeyi merdaneyle önce 20 cm'lik bir daireye aç, sonra oklavayı kullanarak ya da elinin sırtıyla gererek yaklaşık 45 cm çapında, arkasındaki desen görünecek inceliğe getir. Yırtıklar sorun değil, banitsada yufka buruşturularak kullanılır
  5. Doldur ve rulo yap: Açılan yufkanın her yerine fırçayla eritilmiş tereyağı-yağ karışımı serp. Bir kenarına boydan boya 3-4 yk iç harç diz, yufkanın üzerine de birkaç kaşık dağıt. Harçlı kenardan başlayıp gevşek bir rulo halinde sar ve ruloyu iki ucundan iterek akordeon gibi hafifçe buruştur. Buruşukluk katlar arasında hava bırakır ve çıtır tabakalar yaratır
  6. Tepsiye diz: 28 cm yuvarlak tepsiyi yağla. İlk ruloyu tepsinin ortasından başlayarak salyangoz gibi kıvır, sonraki ruloları uç uca ekleyerek spirali dışa doğru genişlet. Bu dizilişe vita banitsa denir
  7. Üzerini hazırla: Yumurta ve 2 yk yoğurdu çırp, banitsanın üzerine fırçayla eşit sür. Kalan tereyağını üzerine gezdir. Spiral boyunca keskin bıçakla 5-6 cm aralıklarla hafif çentikler açmak dilimlemeyi kolaylaştırır
  8. Pişir: Önceden 200°C'ye ısıtılmış fırının orta rafında 15 dk, sonra 180°C'ye düşürüp 25-30 dk daha pişir. Üstü koyu altın rengi olunca ve tepsiyi sarstığında ortası sabit durunca hazırdır. Alt yüz renk almadıysa son 5 dk alt rafa indir
  9. Dinlendir: Fırından çıkan banitsanın üzerine temiz bir mutfak bezi örtüp 10 dk beklet. Buhar üst kabuğu hafifçe yumuşatır, dilimlerken kırılmaz
  10. Tabakla: Banitsayı tepside ya da büyük bir tahtada spirali görünecek şekilde bütün sun, ilk dilimi üçgen olarak kesip yan çevir ki katlar görünsün. Yanına bir bardak ayran ya da soğuk boza ile servis et

Şef notu

Banitsa Bulgaristan'da kahvaltının, bayram sofrasının ve Yılbaşı gecesinin hamur işidir, Yılbaşında içine dilek kâğıtları saklanır. Bulgar evlerinde ince yufka (kori) çoğunlukla hazır alınır, burada hamur sıfırdan açıldı. Peynir tuzluysa iç harca tuz ekleme. Porsiyon: 28 cm yuvarlak tepsi, 8-10 dilim.

Sık sorulan sorular

Banitsa hamuru neden yırtılmadan incelir?
Hamura sirke eklenir ve sirke glüteni gevşeterek yırtılmadan incelmesini sağlar. Bezeler ayrıca 30 dakika dinlendirilir. Banitsada küçük yırtıklar sorun değildir.
İç harçta karbonatlı yoğurt ne işe yarar?
Karbonat yoğurda eklenip 2 dakika beklenince karışım köpürür ve banitsanın hafif, kabarık dokusunu verir. Peynir parçaları ezilmeden iri bırakılır.
Banitsa dilimlenirken neden kırılır?
Fırından çıkınca üzeri temiz bir bezle örtülüp 10 dakika bekletilir; buhar üst kabuğu hafifçe yumuşatır ve dilimlerken kırılmaz.

Aynı mutfaktan