Demikát

Demikát Liptov Usulü Peynirli Patates Çorbası

Slovak mutfağından çorba. 45 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
45 dk
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Orta
Mutfak
Slovak mutfağı
Yemek türü
Çorba
Alerjenler
Gluten, Süt

Uygulamada aç

Malzemeler

Çorba

  • 250 g bryndza (Slovak koyun peyniri, yoksa 150 g az tuzlu koyun beyaz peyniri + 100 g tam yağlı lor)
  • 60 g dana bacon
  • 15 g tereyağı
  • 1 orta kuru soğan (yaklaşık 120 g)
  • 2 diş sarımsak
  • 500 g unlu patates
  • 1/2 tk karaviye (Frenk kimyonu) tohumu
  • 1 tk tatlı toz kırmızı biber
  • 1,2 lt sıcak su
  • 150 ml ekşi krema (%20)
  • 1/2 tk tuz (peynirin tuzuna göre sonda ayarlanır)
  • 1/4 tk karabiber

Kruton

  • 160 g bayat çavdar ekmeği (4 dilim)
  • 20 g tereyağı
  • 1 diş sarımsak (ikiye kesilmiş)

Servis

  • 15 g frenk soğanı

Gerekli ekipmanlar

  • Şef bıçağı
  • Kesme tahtası
  • Kalın tabanlı tencere
  • Süzgeç / kevgir
  • Tava
  • Karıştırma kabı
  • Tahta kaşık / spatula
  • Kepçe

Yapılışı

  1. Hazırla: Soğanı kesme tahtasında şef bıçağıyla ince doğra, 2 diş sarımsağı ince kıy. Patatesleri soyup 1 cm küp kes ve kararmasınlar diye soğuk suda beklet. Dana baconu 5 mm küplere ayır, frenk soğanını ince halkalar halinde kes. Bryndza'yı buzdolabından çıkar, soğuk peynir sıcak çorbada topaklanır. 8 dk
  2. Baconu erit: Dana baconu 3 lt'lik kalın dipli tencereye soğukken koy, orta ateşte 5-6 dk karıştırarak yağını bırakıp kenarları çıtırlaşana kadar kavur. Soğuk tencerede başlamak yağın yanmadan yavaşça çıkmasını sağlar. Yarısını kevgirle alıp servis için kâğıt havluya ayır, yağ tencerede kalsın. 6 dk
  3. Soğanı terlet: Tereyağını bacon yağına ekle, soğanı koy ve orta-kısık ateşte 6 dk renk aldırmadan, şeffaf ve yumuşak olana kadar pişir. Kıyılmış sarımsağı ve karaviyeyi ekleyip 30 sn, kokusu çıkana kadar çevir. Soğan kızarırsa çorba beyaz değil kahverengi ve acımsı olur. 7 dk
  4. Biberi aç: Tencereyi ocaktan al, kırmızı biberi serp ve 10 sn karıştır, ardından hemen 1,2 lt sıcak suyu ekle. Toz biber sıcak yağda saniyeler içinde yanar ve acılaşır, tencereyi ocaktan almak bu riski kaldırır. 2 dk
  5. Patatesi pişir: Patatesleri süzüp tencereye ekle, kaynamaya getir ve kısık ateşte kapak aralık 15 dk, çatal kolayca girene kadar pişir. Tuzu bu aşamada az ver, bryndza zaten tuzludur. Bu 15 dakikada krutonları ve peynir karışımını hazırla. 15 dk
  6. Krutonu kızart (5. adımla aynı anda): Çavdar ekmeğini 2 cm küplere kes. Geniş tavada 20 g tereyağını orta ateşte erit, ekmekleri ekleyip 5-6 dk çevirerek her yüzü kuru ve çıtır olana kadar kızart. Ocaktan alınca ikiye kesilmiş sarımsağın kesik yüzüyle sıcak krutonları ov, sıcak ekmek sarımsağın kokusunu emer ama keskinliğini almaz
  7. Peyniri yumuşat (5. adımla aynı anda): Bryndza'yı ekşi kremayla bir kasede çatalla ezip pürüzsüz olana kadar çırp. Pişen çorbadan 1 kepçe sıcak suyu azar azar ekleyerek karışımı ılıt. Bu ılıtma, peynirin kaynar sıvıya birden girip kesilmesini ve tanelenmesini önler
  8. Bağla: Ocağı en kısığa al, peynirli karışımı çırparak tencereye ekle. Patateslerin üçte birini tahta kaşıkla tencerenin kenarına bastırıp ez, çıkan nişasta çorbayı koyulaştırır. 3-4 dk yalnızca buharı tütene kadar ısıt, kaynatma: 85°C'yi geçen bryndza yağını salar ve çorba yağlı, tanecikli görünür. Tuz ve karabiberi tadarak ayarla. 4 dk
  9. Tabakla: Her kasenin dibine bir avuç kruton koy, üzerine çorbayı kepçele. Ayırdığın çıtır bacon küplerini ve frenk soğanını serp, birkaç krutonu da üstte bırak ki ıslak ve çıtır doku bir arada olsun. Hemen servis et. 3 dk

Şef notu

Demikát, Liptov ve Gemer yaylalarındaki çobanların yemeği olarak anlatılır: en eski haliyle bryndza sıcak suyla açılıp ekmeğin üstüne dökülürdü, patatesli ve kremalı ev hali sonradan yaygınlaşmıştır. Bryndza Türkiye'de nadir bulunur, az tuzlu koyun beyaz peyniri ile lorun karışımı ona yakın ekşi ve kremamsı bir tat verir. Sitedeki Bryndzové Halušky ile aynı peyniri paylaşır ama burada hamur yoktur, peynir çorbanın kendisidir. Özgün tarifte domuz kullanılır; burada dana bacon ile yapıldı.

Sık sorulan sorular

Bryndza neden buzdolabından önceden çıkarılıyor?
Soğuk peynir sıcak çorbada topaklanır. Bu yüzden peynir önce ekşi kremayla ezilip çorbadan alınan sıcak sıvıyla ılıtılır.
Çorba neden kaynatılmamalı?
Peynirli karışım eklendikten sonra çorba yalnızca buharı tütene kadar ısıtılır. 85°C'yi geçen bryndza yağını salar ve çorba yağlı, tanecikli görünür.
Toz biber neden ocaktan alınarak ekleniyor?
Toz biber sıcak yağda saniyeler içinde yanar ve acılaşır. Tencere ocaktan alınıp biber serpilir, hemen sıcak su eklenir.

İlgili tarif

Aynı mutfaktan