Dolaz

Dolaz Aksaray Usulü Pul Biberli Süt Lapası

Türk mutfağından çorba. 20 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
20 dk
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Orta
Mutfak
Türk mutfağı
Yemek türü
Çorba
Diyet
Vejetaryen
Alerjenler
Gluten, Süt

Uygulamada aç

Malzemeler

Lapa

  • 800 ml tam yağlı süt
  • 4 yk un (yaklaşık 40 g)
  • 1/2 tk tuz

Pul biberli yağ

  • 2 yk tereyağı
  • 2 tk pul biber

Servis

  • sıcak ekmek (isteğe bağlı)

Gerekli ekipmanlar

  • Kalın tabanlı tencere
  • Profesyonel çırpıcı
  • Tahta kaşık / spatula
  • Tava
  • Karıştırma kabı

Yapılışı

  1. Unu soğuk sütle aç: Unu geniş bir kaseye al, 200 ml soğuk sütü üç seferde ekleyerek çırpıcıyla karıştır. Unun soğuk sıvıda dağılması topaklanmayı önler, sıcak sütte açılan un ise dibe yapışır ve topak yapar. Karışım akıcı ve topaksız bir sıvı olmalı
  2. Sütü ısıt: Kalan 600 ml sütü kalın tabanlı bir tencereye al ve orta ateşte ısıt. Sütün dibi tutmasın diye tahta kaşıkla ara sıra karıştır. Kenarlarda küçük kabarcıklar belirdiğinde, yaklaşık 80°C, hazırdır, kaynamasına izin verme
  3. Unlu sütü ekle: Ateşi kıs. Unlu sütü ince bir iplik halinde tencereye dök ve çırpıcıyla durmadan karıştır. Karıştırmayı bırakırsan tencerenin dibinde topak ve yanık oluşur
  4. Koyulaştır: Orta-kısık ateşte sürekli karıştırarak pişir. İki üç kez kabarıp çekilmesini bekle, bu çiğ un tadının gitmesi demektir. Dolaz kaşığın arkasını ince kaplayan, akışkan bir muhallebi kıvamına gelmelidir, daha koyu isteyenler bir yemek kaşığı daha un kullanabilir
  5. Tuzla: Ocaktan almadan hemen önce tuzu ekle ve bir tur karıştır. Tuz geç eklenince süt kesilmez, erken eklenirse un koyulaşırken tadı dengelemek zorlaşır
  6. Pul biberli yağı hazırla: Küçük bir tavada tereyağını kısık ateşte erit, köpüğü yatışınca ocaktan al ve pul biberi ekle. 20 saniye karıştır, biberin rengi yağa geçmeli ama koyu kahveye dönüp acılaşmamalı
  7. Tabakla: Dolazı derin çorba tabaklarına eşit paylaştır. Her tabağın ortasına kaşıkla pul biberli yağı gezdir, kırmızı yağ lapanın beyazında net bir halka çizsin
  8. Servis: Hemen ve sıcak servis et, soğudukça yüzeyi kabuk bağlar. Yanına sıcak ekmek koyup lapaya banarak yenir

Şef notu

Dolaz, Aksaray'ın yöresel yemekleri arasında süt, un ve pul biberli tereyağıyla yapılan, muhallebi kıvamında tuzlu bir lapadır. Kıvamı ailenin tercihine göre una bağlı olarak ayarlanır, burada akışkan bırakıldı. Tam yağlı süt kullanmak tadı yuvarlaklaştırır.

Sık sorulan sorular

Dolaz topaklanmaması için ne yapılmalı?
Un önce soğuk sütle açılır, çünkü soğuk sıvıda dağılan un topaklanmaz. Sıcak sütte açılan un dibe yapışır ve topak yapar.
Dolaz daha koyu nasıl yapılır?
Daha koyu isteyenler bir yemek kaşığı daha un kullanabilir. Dolaz normalde kaşığın arkasını ince kaplayan, akışkan bir muhallebi kıvamındadır.
Tuz neden sona bırakılıyor?
Tuz ocaktan almadan hemen önce eklenir. Tuz geç eklenince süt kesilmez; erken eklenirse un koyulaşırken tadı dengelemek zorlaşır.

Aynı mutfaktan