
Fondue 2.0
İsviçre mutfağından ana yemek. 1 sa 20 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: profesyonel.
Kısaca
- Toplam süre
- 1 sa 20 dk
- Porsiyon
- 4 kişilik
- Zorluk
- Profesyonel
- Mutfak
- İsviçre mutfağı
- Yemek türü
- Ana yemek
- Alerjenler
- Gluten, Süt, Sülfit
Malzemeler
Fondü köpüğü
- 100 g Gruyère (rendelenmiş)
- 100 g Vacherin Fribourgeois (küp)
- 120 ml kuru beyaz şarap (Chasselas)
- 80 ml süt
- 80 ml krema (%35)
- 1 tk mısır nişastası
- 1 yk kirsch
- 1 diş sarımsak
- muskat
- beyaz biber
Peynir kıtırı (frico)
- 80 g Gruyère (ince rendelenmiş)
Patates
- 600 g küçük mumlu patates
- 1 lt tuzlu su
- 30 g tereyağı
- 1 dal biberiye
Kirschli armut
- 2 sert armut
- 30 g tereyağı
- 1 yk şeker
- 2 yk kirsch
Ekmek kırıntısı
- 150 g bir günlük ekşi mayalı köy ekmeği (fırından)
- 30 g tereyağı
- 1 diş sarımsak
- 1 tk kekik
Turşu arpacık
- 8 arpacık soğan
- 80 ml beyaz şarap sirkesi
- 80 ml su
- 1 yk şeker
- 1/2 tk tuz
- 4 karabiber tanesi
- 2 kornişon (ince yelpaze)
Bitiş
- kuzukulağı veya roka filizleri
- karabiber
Gerekli ekipmanlar
- Tencere
- Döküm tava
- Tava
- Silikon spatula
- Espuma sifonu
- İnce süzgeç / chinois
- Benmari kabı
- Mutfak termometresi
- Şef bıçağı
- Soyacak
Yapılışı
- Arpacık turşusunu kur: Arpacıkları soy, büyükleri ikiye kes. Sirke, su, şeker, tuz ve karabiberi kaynat, arpacıkları ekle ve 3 dk kaynattıktan sonra ocaktan alıp sıvısında soğumaya bırak. Klasik fondünün yanındaki turşu tabağı burada tek bir keskin, diri öğeye toplanır
- Patatesi haşla ve kızart: Patatesleri kabuklarıyla tuzlu suda 15 dk, bıçak dirençsiz girene kadar haşla, süz ve 5 dk buharını at. Bir bardağın tabanıyla her patatesi 1,5 cm kalınlığa yassılaştır, kabuk çatlasın. Patatesleri döküm tavada tereyağı ve biberiyeyle orta-yüksek ateşte her yüzü 4-5 dk, çatlak kenarlar koyu altın rengi ve çıtır olana kadar kızart. İçi kremamsı, dışı çıtır patates klasik haşlanmış patatesin yerini alır
- Frico yap: Yapışmaz tavayı orta ateşte ısıt. Gruyère'den bir yemek kaşığını tavaya 8 cm çapında ince bir daire olarak serp. 2-3 dk, peynir köpürüp kenarları altın rengine dönene kadar pişir, spatulayla al ve oklava üzerine yatırarak kıvrık şekil ver. 30 sn'de sertleşir. 8 adet yap
- Ekmek kırıntısını kavur: Ekmeği kabuğuyla birlikte elle iri kırıntılara böl. Tereyağını tavada eritip ezilmiş sarımsak ve kekiği ekle, kırıntıları orta ateşte 5-6 dk, altın rengi ve çıtır olana kadar kavur. Sarımsağı çıkar. Fondüye batırılan ekmek burada tabanda çıtır bir zemine döner
- Armudu karamelize et: Armutları soy, çekirdek evini çıkar ve 1,5 cm küp kes. Tereyağını ve şekeri tavada erit, armutları ekle ve orta-yüksek ateşte 4 dk, kenarları karamelleşene kadar sotele. Kirsch'i tavayı ocaktan alarak ekle ve 1 dk kaynatarak alkolü uçur. Alevlendireceksen yüzünü ve kolunu tavadan uzak tut, davlumbazı kapat ve alev büyürse söndürmek için tavanın kapağını elinde hazır tut. Armut diri kalmalı. İsviçre'de fondüden sonra kirsch içilir, burada kirsch tatlı bir eşlikçide döner
- Fondü bazını pişir: Sarımsağı ikiye böl ve tencerenin içini ov. Şarabı ısıt, kaynamaya yakın sıcaklıkta peynirleri azar azar ekleyerek kısık ateşte erit. Nişastayı kirsch ile bulamaç yapıp ekle, 2 dk karıştırarak pişir. Süt ve kremayı ekle, 70°C'yi geçmeden pürüzsüz olana kadar karıştır. Muskat ve beyaz biberle tatlandır. Süt ve krema peyniri seyreltir, fondü sifonda köpüğe dönüşebilecek akışkanlığa gelir
- Sifonu doldur: Sıcak karışımı ince süzgeçten iki kez geçir, peynir lifleri sifonun ağzını tıkayabilir. Yaklaşık 450 ml karışımı 0,5 lt sifon şişesine dolum çizgisini aşmadan doldur, kapağını kapat ve bir N2O gaz kartuşu tak. Kuvvetle 10 kez çalkala. Sifonu 60-65°C'lik su banyosunda tut, köpük sıcak servis edilmeli. Sıcaklık 70°C'yi aşarsa peynir yağ salar
- Köpüğü test et: Bir kaba az miktarda sık, köpük hafif, parlak ve kendi ağırlığını taşıyan bir bulut olmalı. Çok akışkansa sifonu biraz daha çalkala, çok koyuysa karışıma 2 yk sıcak süt ekleyip yeniden doldur
- Tabakla: Ilık, derin bir tabağın ortasına ekmek kırıntısından 8 cm çaplı bir yatak yay. Üzerine üç kızarmış patatesi çatlak yüzleri yukarıda üçgen gibi yerleştir. Patateslerin arasına armut küplerini ve turşu arpacıkları serpiştir, kornişon yelpazelerini yanlarına dik yerleştir
- Köpüğü sık: Sifonu ters tutarak fondü köpüğünü tabağın ortasından başlayıp patateslerin ve kırıntının bir kısmını örtecek şekilde dalgalı bir bulut halinde sık, kenarlarda patates ve armut görünmeye devam etsin
- Bitir: Köpüğün üzerine iki frico'yu dik yasla. Kuzukulağı filizlerini serp ve bir tur karabiber çek. Hemen servis et, köpük 3-4 dk içinde inmeye başlar
Şef notu
Fribourg'un moitié-moitié fondüsünün iki peyniri, şarabı ve kirsch'i korundu. Sofradaki ortak kap tek bir tabağa sığdırıldı: peynir sıcak bir köpüğe, batırılan ekmek çıtır bir zemine, haşlanmış patates kızarmış yassı patatese, yandaki turşular arpacık ve kornişona, dipte kalan kızarmış peynir kabuğu (la religieuse) ise çıtır frico'ya dönüştü. Sifon kullanılmıyorsa aynı karışımı el blenderıyla köpürtüp hemen dökebilirsin.
Sık sorulan sorular
- Fondü köpüğü sifonda neden 70°C'yi geçmemeli?
- Sıcaklık 70°C'yi aşarsa peynir yağ salar. Sifon bu yüzden 60-65°C'lik su banyosunda tutulur ve köpük sıcak servis edilir.
- Fondü karışımı sifona koymadan önce neden süzülür?
- Peynir lifleri sifonun ağzını tıkayabilir. Bu yüzden sıcak karışım ince süzgeçten iki kez geçirilir ve dolum çizgisi aşılmadan sifona doldurulur.
- Köpük çok akışkan ya da çok koyu olursa ne yapılır?
- Çok akışkansa sifon biraz daha çalkalanır; çok koyuysa karışıma 2 yemek kaşığı sıcak süt eklenip yeniden doldurulur. Köpük hafif, parlak ve kendi ağırlığını taşıyan bir bulut olmalıdır.
Fondue Moitié-Moitié35 dk · Ana yemek
Zürcher Geschnetzeltes ve Rösti1 sa 10 dk · Ana yemek
Engadiner Nusstorte1 sa 50 dk · Pastacılık
Älplermagronen 2.01 sa 15 dk · Ana yemek
Älplermagronen55 dk · Ana yemek
Bündner Gerstensuppe2 sa 5 dk · Çorba
Raclette mit Gschwellti29 dk · Ana yemek