Gado-Gado

Gado-Gado Jakarta Usulü Fıstık Soslu Sebze Salatası

Endonezya mutfağından başlangıç. 1 sa sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
1 sa
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Orta
Mutfak
Endonezya mutfağı
Yemek türü
Başlangıç
Alerjenler
Gluten, Yumurta, Kabuklu deniz ürünü, Yer fıstığı, Soya

Uygulamada aç

Malzemeler

Sebzeler

  • 300 g küçük patates
  • 150 g taze fasulye (veya uzun fasulye, 5 cm)
  • 200 g beyaz lahana (iri şerit)
  • 150 g fasulye filizi
  • 150 g ıspanak veya kangkung (kalın sapları alınmış)
  • 1 salatalık (kalın dilim)
  • 4 yumurta

Protein

  • 200 g sert tofu (Temel)
  • 150 g tempeh
  • 1/2 tk tuz
  • 4 yk nötr yağ

Fıstık sosu

  • 200 g çiğ kabuksuz yer fıstığı
  • 2 yk nötr yağ
  • 3 diş sarımsak
  • 2 kırmızı biber (çekirdekleri alınmış, acı seversen 1 kuş biberi ekle)
  • 1 parça kencur (2 cm, isteğe bağlı)
  • 1 tk terasi (karides ezmesi, isteğe bağlı)
  • 60 g palm şekeri (gula jawa, rendelenmiş) veya esmer şeker
  • 20 g demirhindi (60 ml sıcak suda ezilip süzülmüş)
  • 1 tk tuz
  • 300-350 ml sıcak su
  • 1 yk limon suyu

Bitiş

  • 6 arpacık soğan (ince halka) ve 80 ml nötr yağ (çıtır arpacık için)
  • 1 limon (dilimlenmiş)
  • kerupuk (isteğe bağlı)

Gerekli ekipmanlar

  • Tencere
  • Süzgeç / kevgir
  • Karıştırma kabı
  • Tava
  • Mutfak robotu
  • Şef bıçağı
  • Kesme tahtası
  • Havan (isteğe bağlı)

Yapılışı

  1. Patates ve yumurta: Patatesleri kabuklarıyla tuzlu soğuk suya koy ve kaynadıktan sonra 15-18 dk, bıçak kolay girene kadar haşla. Yumurtaları ayrı bir tencerede kaynar suya bırak, 9 dk pişir ve buzlu suya al: sarısı tam pişmiş ama hâlâ kremsi olur, gri halka oluşmaz
  2. Sebzeleri haşla: Büyük bir tencerede tuzlu suyu fokur fokur kaynat ve yanına buzlu su dolu bir kap hazırla. Sebzeleri sırayla, her biri ayrı haşla ve kevgirle hemen buzlu suya al: taze fasulye 3-4 dk, lahana 1-2 dk, ıspanak 30 sn, fasulye filizi 20 sn. Buzlu su rengi parlak tutar ve sebzelerin çıtırlığını korur. Süz ve temiz bir bezle iyice kurula, ıslak sebze sosu sulandırır
  3. Tofu ve tempeh: Tofu ve tempehi kâğıt havluyla kurula, 1 cm kalınlığında üçgenler ya da dilimler halinde kes ve tuzla. Tavada yağı orta-yüksek ateşte ısıt, her yüzü 3-4 dk, altın rengi ve kabuklu olana kadar kızart. Kâğıt havluya al
  4. Fıstıkları kavur: Aynı tavada 2 yk yağla fıstıkları orta ateşte 6-8 dk, sürekli karıştırarak zarları koyulaşıp içleri altın rengine dönene kadar kavur. Bir tabağa alıp soğut, sıcak fıstık robotta yağını salıp hamur olur
  5. Aromatikler: Tavada kalan yağda sarımsak, kırmızı biber ve kencuru 2 dk yumuşayana kadar çevir. Terasi kullanıyorsan son 30 sn ekleyip kavur, kokusu keskindir ama sosa derinlik verir
  6. Sosu çek: Fıstıkları mutfak robotunda kaba kum kıvamına getir. Aromatikleri, palm şekerini, tuzu ve demirhindi suyunu ekle, robot çalışırken sıcak suyu azar azar vererek koyu ama dökülebilir bir kıvama getir. Sos biraz dokulu kalmalı, Endonezya'da taş havanda (ulekan) dövülür ve tamamen pürüzsüz olmaz
  7. Sosu pişir: Sosu küçük bir tencereye al, kısık ateşte 3-4 dk karıştırarak pişir, koyulaşır ve yüzeyde hafif bir yağ ayrılır. Limon suyunu ekle, tuz, tatlılık ve ekşilik dengesini ayarla. Koyulaşırsa birkaç kaşık sıcak suyla aç
  8. Çıtır arpacık: Arpacık halkalarını soğuk yağla küçük bir tavaya koy, orta ateşte 8 dk açık altın rengine gelene kadar kızart ve hemen kevgirle süz. Bu işi sebzeler haşlanırken yapabilirsin
  9. Tabakla: Geniş bir tabağa önce lahana ve ıspanaktan bir yatak yap. Üzerine ikiye ya da dörde bölünmüş patatesleri, taze fasulyeyi, fasulye filizini, salatalık dilimlerini, tofu ve tempehi gruplar halinde diz. Yumurtaları dörde kesip kenarlara yerleştir. Sıcak fıstık sosunu ortadan bolca gezdir, çıtır arpacığı serp, yanına limon dilimi ve isteyene kerupuk koy. Hemen servis et

Şef notu

Gado-gado karışık karışık demektir ve Jakarta'nın Betawi mutfağına aittir, kardeşleri Java'daki pecel ve lotek'tir. Kencur (aromatik zencefil) bulunmazsa atla. Tempeh, terasi ve kerupuk Endonezya'da geleneksel olarak hazır alınır, palm şekeri de bakkal malzemesidir. Fıstık sosu buzdolabında 3 gün dayanır, ısıtırken suyla aç.

Sık sorulan sorular

Gado-gado sosu neden hamur gibi olur?
Sıcak fıstık robotta yağını salıp hamur olur. Fıstıklar kavrulduktan sonra soğutulmalı, sos da sıcak suyla azar azar açılmalıdır.
Sebzeler neden buzlu suya alınır?
Buzlu su rengi parlak tutar ve sebzelerin çıtırlığını korur. Haşlanan sebzeler ayrıca bezle iyice kurulanır, çünkü ıslak sebze sosu sulandırır.
Gado-gado vejetaryen midir, terasi çıkarılabilir mi?
Tarifte terasi (karides ezmesi) isteğe bağlıdır; kullanılmazsa sosun karides içeriği kalmaz. Yumurta, tofu ve tempeh yemeğin protein kısmını oluşturur.

İlgili tarif

Aynı mutfaktan