
Gazpacho Andaluz Endülüs Usulü Soğuk Domates Çorbası
İspanyol mutfağından çorba. 30 dk · +2 sa soğutma sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.
Kısaca
- Toplam süre
- 30 dk · +2 sa soğutma
- Porsiyon
- 4 kişilik
- Zorluk
- Orta
- Mutfak
- İspanyol mutfağı
- Yemek türü
- Çorba
- Diyet
- Vejetaryen, Vegan
- Alerjenler
- Gluten, Sülfit
Malzemeler
Sebzeler
- 1 kg çok olgun domates
- 1 orta boy salatalık (yaklaşık 200 g: 150 g çorbaya, 50 g garnitüre)
- 1 yeşil çarliston biber (yaklaşık 80 g: 60 g çorbaya, 20 g garnitüre)
- 1/4 küçük kuru soğan (yaklaşık 30 g)
- 1 diş sarımsak
Ekmek
- 50 g bayat beyaz ekmek içi (kabuksuz)
- 100 ml soğuk su
Çeşni
- 80 ml sızma zeytinyağı
- 2 yk şeri sirkesi (ya da beyaz şarap sirkesi)
- 1 tk tuz
Garnitür
- 1 küçük domates (yaklaşık 80 g)
- 1 dilim bayat beyaz ekmek (yaklaşık 30 g)
- 1 yk sızma zeytinyağı (kruton için)
- 1 tk sızma zeytinyağı (servis için)
Gerekli ekipmanlar
- Blender
- İnce süzgeç / chinois
- Kepçe
- Karıştırma kabı
- Şef bıçağı
- Kesme tahtası
- Tava
Yapılışı
- Ekmeği ıslat: Ekmek içini küçük bir kasede 100 ml soğuk suyla ıslat ve 10 dk beklet. Islanan ekmek çorbaya gövde verir ve zeytinyağının emülsiyon kurmasına yardım eder, kuru ekmek blenderde topak bırakır
- Sebzeleri hazırla: Ekmek ıslanırken domateslerin sap dibini oy ve iri doğra, kabuğunu soymana gerek yok, süzgeç onu ayıracak. Salatalığı soy, 150 g'ını iri doğra, 50 g'ını garnitür için 5 mm küp kes. Biberin sapını ve çekirdeklerini çıkar, 60 g'ını iri, 20 g'ını 5 mm küp doğra. Soğanı iri doğra, sarımsağı ikiye bölüp ortasındaki yeşil filizi çıkar, filiz soğuk çorbada acı ve keskin kalır
- Çek: Blenderin haznesine önce domatesleri koy, altta sıvı oluşturdukları için bıçak boşta dönmez. Üstüne iri doğranmış salatalık, biber, soğan, sarımsak, ıslak ekmek (suyuyla birlikte), tuz ve sirkeyi ekle. En yüksek devirde 2 dk, karışım tamamen akışkan ve pürüzsüz olana kadar çek
- Emülsiyonu kur: Blender çalışırken kapağın deliğinden 80 ml zeytinyağını ince bir akışla yaklaşık 1 dk'da ekle. Renk koyu kırmızıdan turuncu-pembeye döner, kıvam kremamsı olur. Bu, yağın ekmek ve domates nişastasıyla bağlandığının işaretidir, yağ yüzeyde ayrı damlalar halinde kalmamalı
- Süz: Karışımı ince süzgeçten geniş bir kaseye dök ve kepçenin dibiyle bastırarak 3-4 dk süz. Süzgeçte yalnızca domates kabuğu, çekirdek ve lif kalmalı, bunları at. Yaklaşık 1,2 lt ipeksi çorba elde edersin
- Tadı ayarla ve soğut: Bir kaşık tadıp tuz ya da sirkeyle dengele, çorba soğuyunca tatlar biraz söner, o yüzden ılıkken hafif belirgin olmalı. Kıvam çok koyuysa 50-100 ml soğuk su ekle. Kaseyi kapatıp buzdolabında en az 2 sa, çorba 4-5°C'ye inene kadar soğut. Soğuk gazpacho daha ferah ve canlı tadar
- Garnitürü hazırla: Servisten 10 dk önce küçük domatesi 5 mm küp doğra. Ekmek dilimini 1 cm küp kes, 1 yk zeytinyağıyla küçük bir tavada orta ateşte 4-5 dk, her yüzü altın rengi ve çıtır olana kadar çevirerek kızart, kâğıt havluya al. Küp salatalık ve biberle birlikte ayrı küçük kaselere koy
- Servis et: Çorbayı servisten hemen önce bir kez karıştır, dinlenince hafif ayrışabilir. Soğutulmuş kaselere paylaştır, ortasına küp domates, salatalık, biber ve krutonları serp, 1 tk zeytinyağını birkaç damla halinde gezdir. Hemen ver, krutonlar çorbada uzun beklerse yumuşar
Şef notu
Gazpacho Endülüs'te yaz aylarının gündelik yemeği olarak bilinir, birçok evde buzdolabında sürahiyle durur ve bardakla içilir. Bütün lezzet domatesten gelir: kışın sera domatesiyle yapılan gazpacho sulu ve soluk olur, mümkünse yaz sonunun koyu kırmızı domatesini seç. Şeri sirkesi bulunamazsa beyaz şarap sirkesi kullanılabilir, elma sirkesi daha meyvemsi bir tat verir. Ekmeksiz yapılan hafif versiyonlar da yaygındır, o zaman zeytinyağını biraz azalt.
Sık sorulan sorular
- Gazpachoya neden ıslak ekmek eklenir?
- Islanan ekmek çorbaya gövde verir ve zeytinyağının emülsiyon kurmasına yardım eder. Kuru ekmek blenderde topak bırakır.
- Sarımsağın yeşil filizi neden çıkarılır?
- Filiz soğuk çorbada acı ve keskin kalır. Bu yüzden sarımsak ikiye bölünüp ortasındaki filiz çıkarılır.
- Gazpacho soğuyunca tadı neden değişir?
- Çorba soğuyunca tatlar biraz söner. Bu yüzden ılıkken tuz ve sirke hafif belirgin olmalıdır, servisten önce de bir kez karıştırılır.
Gazpacho 2.01 sa 25 dk · Başlangıç
Salmorejo Cordobés25 dk · Çorba
Tortilla Española1 sa 05 dk · Ana yemek
Paella Valenciana1 sa 20 dk · Ana yemek
Gambas al Ajillo20 dk · Başlangıç
Albóndigas en Salsa de Almendras1 sa 10 dk · Ana yemek
Crema Catalana35 dk · Tatlı