Hamsi Buğulama

Hamsi Buğulama Karadeniz Usulü

Türk mutfağından ana yemek. 1 sa 20 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
1 sa 20 dk
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Orta
Mutfak
Türk mutfağı
Yemek türü
Ana yemek
Diyet
Glutensiz
Alerjenler
Süt, Balık

Uygulamada aç

Malzemeler

Balık

  • 700 g taze hamsi (temizlenince yaklaşık 450 g)
  • 1 tk tuz

Taban

  • 2 kuru soğan (yaklaşık 300 g, ince halka)
  • 2 yk zeytinyağı

Kat

  • 3 orta domates (yaklaşık 450 g, 5 mm dilim)
  • 4 sivri biber (halka)
  • 3 diş sarımsak (ince dilim)
  • 1 limon (yarısı ince dilim, yarısının suyu)
  • 1/2 demet maydanoz (sapları ayrı, yaprakları kıyılmış)
  • 1/2 tk karabiber
  • 1/2 tk pul biber
  • 1/2 tk tuz

Pişirme sıvısı

  • 80 ml sıcak su
  • 2 yk zeytinyağı
  • 20 g tereyağı

Gerekli ekipmanlar

  • Sote tavası
  • Süzgeç / kevgir
  • Silikon spatula
  • Şef bıçağı
  • Kesme tahtası
  • Mutfak termometresi (isteğe bağlı)

Yapılışı

  1. Hamsiyi temizle: Hamsinin başını parmakla kopararak çek, iç organları baş ile birlikte çıkar. Karın tarafından başparmağınla açıp orta kılçığı kuyruktan tutup tek hamlede çıkar ve balığı kelebek gibi aç. Bol soğuk suda iki kez yıka, kevgirde süzdür. 700 g hamsi yaklaşık 30 dk sürer. Temizlenen hamsiyi pişirene kadar buzdolabında tut
  2. Tuzla: Hamsileri kâğıt havluyla hafifçe kurula, üzerine 1 tk tuz serp ve 10 dk beklet. Tuz etin yüzeyini sıkılaştırır, pişerken dağılmasını önler
  3. Tabanı sotele: 30 cm kapaklı geniş bir sote tavasında 2 yk zeytinyağını ısıt, soğan halkalarını orta ateşte 5 dk, yumuşayıp şeffaflaşana kadar çevir. Renk aldırma. Soğanı tavanın dibine eşit yay ve maydanoz saplarını üzerine diz, bu taban balığın tavaya yapışmasını önler ve buhara tat verir
  4. İlk kat: Hamsilerin yarısını derisi yukarı bakacak şekilde soğanların üzerine yelpaze gibi, birbirine hafif bindirerek diz. Üzerine domates dilimlerinin yarısını, biber halkalarının ve sarımsağın yarısını yay, karabiber, pul biber ve tuzun yarısını serp
  5. İkinci kat: Kalan hamsiyi aynı düzende diz, en üste kalan domates, biber, sarımsak ve limon dilimlerini yerleştir, kalan baharatı serp. 450 g temiz hamsi 30 cm tavaya iki katta sığar. İki kattan fazla dizilen hamsi eşit pişmez, tava küçükse iki ayrı tava kullan
  6. Sıvıyı ekle: Sıcak suyu, limon suyunu ve 2 yk zeytinyağını karıştırıp tavanın kenarından dök, tereyağını küçük parçalar halinde üste dağıt. Sıvı balıkların üstüne çıkmamalı, buğulama haşlama değildir, hamsi kendi suyunu da bırakır
  7. Buğula: Kapağı kapat, orta ateşte sıvı fokurdamaya başlayınca kısık ateşe al ve 12-15 dk pişir. Kapağı sık açma, buhar kaçar. Hamsi bembeyaz ve tamamen opak olup bir çatal ucuyla dokununca lif lif ayrılıyorsa olmuştur, kalın bir filetonun içi 60°C'yi bulmalı. Fazla pişen hamsi dağılır
  8. Dinlendir: Ocağı kapat, kapağı kapalı 3 dk beklet, domatesler sulanıp sos tavanın dibinde toplanır
  9. Tabakla: Geniş bir spatula ile katları bozmadan bölümler halinde alıp derin bir servis tabağına aktar. Tavanın dibindeki soğanlı sosu üzerine gezdir, kıyılmış maydanoz serp, kenara limon dilimi koy. Yanında mısır ekmeği ya da köy ekmeğiyle sıcak servis et

Şef notu

Hamsi buğulama Karadeniz'in kıyı mutfağında tava ve pilavın yanında en sık yapılan hamsi yemeklerindendir, bazı evlerde fırında tepside pişirilir. Hamsi ekim sonundan kışa kadar en yağlı ve lezzetli dönemindedir. Kılçığı çıkarılmadan da pişirilebilir, ince kılçık pişince yumuşar ama çocuklar için kelebek açmak daha rahattır.

Sık sorulan sorular

Hamsi buğulama neden iki kattan fazla dizilmez?
İki kattan fazla dizilen hamsi eşit pişmez. 450 g temiz hamsi 30 cm tavaya iki katta sığar, tava küçükse iki ayrı tava kullanılır.
Hamsi buğulamada neden az sıvı kullanılır?
Buğulama haşlama değildir. Sıvı balıkların üstüne çıkmamalı, çünkü hamsi kendi suyunu da bırakır.
Hamsinin piştiği nasıl anlaşılır?
Hamsi bembeyaz ve tamamen opak olmalı, çatal ucuyla dokununca lif lif ayrılmalıdır. Fazla pişen hamsi dağılır.

Aynı mutfaktan