
Kraška Jota Karst Usulü Lahana ve Barbunya Çorbası
Slovenya mutfağından çorba. 2 sa 5 dk · +8 sa fasulye ıslatma sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.
Kısaca
- Toplam süre
- 2 sa 5 dk · +8 sa fasulye ıslatma
- Porsiyon
- 4 kişilik
- Zorluk
- Orta
- Mutfak
- Slovenya mutfağı
- Yemek türü
- Çorba
- Alerjenler
- Gluten, Balık
Malzemeler
Fasulye
- 250 g kuru barbunya (gece ıslatılmış)
- 200 g dana bacon (çemensiz füme dana göğüs, tek parça)
- 1,5 lt su
- 2 defne yaprağı
Lahana
- 500 g ekşi lahana (lahana turşusu, süzülmüş)
- 800 ml su
Sebze
- 400 g unlu patates
- 1 kuru soğan (yaklaşık 150 g)
- 4 diş sarımsak
Prežganje
- 2 yk ayçiçek yağı
- 1 yk un
- 1 tk tatlı toz kırmızı biber
Bitiş
- 1 tk tuz (bacon ve lahananın tuzuna göre)
- 1/2 tk karabiber
Gerekli ekipmanlar
- Tencere
- Süzgeç / kevgir
- Kesme tahtası
- Şef bıçağı
- Tahta kaşık / spatula
- Tava
- Kepçe
- Düdüklü tencere (isteğe bağlı)
Yapılışı
- Fasulyeyi pişir: Islattığın barbunyayı kevgirle süz, tencereye bütün dana bacon, defne ve 1,5 lt suyla koy. Kaynayınca köpüğünü al, ateşi kıs ve kapağı aralık 1 sa 15 dk, taneler yumuşayana kadar pişir. Füme et suya hem tuz hem duman kokusu verir, jota'nın karakteri buradan gelir
- Ekşi lahanayı ayrı pişir: Fasulye pişerken ekşi lahanayı tadına bak, çok ekşiyse bir kez soğuk suyla çalkala. Kesme tahtasında şef bıçağıyla iri doğra ve ayrı bir tencerede 800 ml suyla kapağı aralık 40 dk pişir. Karst usulünde lahana ayrı pişirilir, böylece ekşiliği fasulyenin yumuşamasını engellemez. Suyunu dökme
- Patatesleri ekle: Patatesleri soy ve 2 cm küp kes. Fasulyenin son 25 dk'sında tencereye ekle ve patatesler dağılmaya başlayacak kadar yumuşayana kadar pişir
- Kıvamı ver: Patateslerin ve fasulyenin üçte birini tahta kaşıkla tencerenin kenarına bastırarak ez. Jota'da un yerine bu ezilmiş nişasta gövdeyi verir, çorba kaşıkta yoğun durmalı
- Prežganje yap: Soğanı ve sarımsağı ince kıy. Küçük bir tavada yağı orta ateşte ısıt, unu ekle ve 2 dk tahta kaşıkla karıştırarak fındık rengi olana kadar kavur. Soğanı ekle ve 4 dk pişir, sarımsağı ekle ve 30 sn çevir. Ocağı kapatıp toz biberi karıştır, biber yanmamalı. Bir kepçe fasulye suyuyla açıp pürüzsüz karıştır
- Birleştir: Ekşi lahanayı suyuyla birlikte fasulyeye ekle, prežganje'yi dök ve karıştır. Kapağı aralık 15 dk kısık ateşte pişir, tatlar birbirine geçsin ve kırmızımsı renk otursun
- Eti doğra: Dana bacon'ı çıkar, 1 cm küp kesip tencereye geri koy. Defneyi at. Tadına bak, tuz ve karabiberi en son ekle, bacon ve lahana zaten tuzludur
- Dinlendir: Ocağı kapat ve kapağı kapalı 10 dk dinlendir. Jota bekledikçe koyulaşır ve ertesi gün daha lezzetli olur diye bilinir
- Servis et: Derin kâselere bolca et parçasıyla paylaştır, yanında köy ekmeğiyle sıcak servis et
Şef notu
Slovenya'nın Primorska ve Karst (Kras) bölgesinin kış çorbası olarak bilinir, Trieste ve İstria'da da yapılır. Özgün tarifte füme domuz kaburgası ya da pastırması kullanılır; burada dana bacon ile yapıldı. İstria'daki maneštra'dan farkı mısır yerine ekşi lahana ve patates içermesidir, İstria jotası ise patatessiz yapılır. Slovak kapustnica'dan farkı kuru mantar ve sucuk yerine barbunya ve patatesin ana malzeme olması, un kavurma (prežganje) ile bağlanmasıdır. Ekşi lahana geleneksel olarak evde kurulur ya da hazır alınır. Kısaltmak için fasulyeyi bacon ve defneyle 6 lt düdüklüde 1,2 lt suyla basınçta 25 dk pişir, basıncı kendiliğinden düşür (yaklaşık 10 dk). Bu durumda toplam süre yaklaşık 1 sa 55 dk olur.
Sık sorulan sorular
- Ekşi lahana neden fasulyeden ayrı pişiriliyor?
- Karst usulünde lahana ayrı pişirilir, böylece ekşiliği fasulyenin yumuşamasını engellemez. Lahananın suyu da dökülmez.
- Jota nasıl koyulaşıyor?
- Patateslerin ve fasulyenin üçte biri tahta kaşıkla tencerenin kenarına bastırılarak ezilir. Bu ezilmiş nişasta gövdeyi verir, çorba kaşıkta yoğun durmalıdır.
- Jota ertesi gün daha mı lezzetli olur?
- Tarife göre jota bekledikçe koyulaşır ve ertesi gün daha lezzetli olur diye bilinir. Pişince kapak kapalı 10 dk dinlendirilmesi de tarifin bir adımıdır.
Orehova Potica3 sa 45 dk · Pastacılık
Ričet2 sa 5 dk · Ana yemek
Kurja Obara1 sa 25 dk · Ana yemek
Ajdovi Žganci1 sa · Garnitür
Idrijski Žlikrofi z Bakalco2 sa · Ana yemek
Belokranjska Pogača1 sa 10 dk · Ekmek & hamur işi