Pilavuna

Pilavuna Kıbrıs Usulü Hellimli Susamlı Çörek

Kıbrıs mutfağından ekmek & hamur işi. 2 sa 5 dk · +1 sa mayalanma sürer, 4 kişilik. Zorluk: zor.

Kısaca

Toplam süre
2 sa 5 dk · +1 sa mayalanma
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Zor
Mutfak
Kıbrıs mutfağı
Yemek türü
Ekmek & hamur işi
Alerjenler
Gluten, Süt, Yumurta, Susam

Uygulamada aç

Malzemeler

Hamur

  • 500 g un (+ 30 g açma için)
  • 7 g instant kuru maya
  • 1 tk toz şeker
  • 1 tk tuz
  • 250 ml ılık süt (35-38°C)
  • 60 g tereyağı (eritilmiş, ılık)

İç

  • 400 g hellim (rendelenmiş)
  • 2 yumurta
  • 2 yk un
  • 1 tk kabartma tozu
  • 2 tk kuru nane
  • 2 yk taze nane (ince kıyılmış)
  • 80 g kuru üzüm

Üst

  • 1 yumurta sarısı
  • 1 yk süt
  • 80 g çiğ susam (40 g serpmeye, 40 g tabana)

Gerekli ekipmanlar

  • Karıştırma kabı
  • Streç film
  • Rende
  • Hassas terazi
  • Hamur merdanesi / oklava
  • Fırın tepsisi
  • Pişirme kâğıdı
  • Pasta fırçası
  • Fırın
  • Stand mikser (isteğe bağlı)

Yapılışı

  1. Hamuru yoğur: Geniş kasede unu, mayayı, şekeri ve tuzu karıştır. Ilık sütü ve eritilmiş tereyağını ekleyip önce kaşıkla, sonra elle topla. Tezgâhta 10 dk ya da stand mikserin yoğurma ucuyla orta hızda 6 dk, hamur pürüzsüz ve yapışmayan bir top olana kadar yoğur. Sütün 38°C'yi geçmemesi önemli, fazla sıcak süt mayayı öldürür
  2. Mayala: Hamuru hafif yağlanmış kaseye al, streç filmle kapat ve sıcak bir köşede 1 sa, iki katına çıkana kadar mayalandır. Parmakla bastırdığında çukur yavaşça geri dolmalı
  3. İçi hazırla: Hamur mayalanırken hellimi rendenin iri tarafında rendele. Kuru üzümleri 10 dk ılık suda bekletip süz ve kurula. Kasede hellim, yumurtalar, un, kabartma tozu, kuru ve taze nane ve üzümleri karıştır. İç koyu ve elle şekil alabilen kıvamda olmalı. Kabartma tozu pişerken içi kabartır, pilavunanın ortası pufla yükselir. Tuz ekleme, hellim yeterince tuzludur
  4. Bezele: Fırını 190°C'ye ısıt, iki tepsiyi de yağlı kâğıtla kapla. Mayalanmış hamuru hafifçe söndürüp terazide tartarak 12 eşit beze yap (her biri yaklaşık 70 g). Bezeleri streç altında 10 dk dinlendir ki açarken geri çekmesin
  5. Susama bas ve aç: 40 g susamı düz bir tabağa yay. Her bezeyi susamın üstüne koyup merdaneyle 14-15 cm çapında yuvarlak aç, alt yüzü susama gömülsün. Susamlı yüz alta gelecek şekilde tezgâha çevir
  6. Doldur ve kapat: Her yuvarlağın ortasına yaklaşık 55 g iç koy ve 9 cm çapında yay, kenarda 2,5 cm boşluk bırak. Hamurun dört kenarını içe katla, kare çerçeve oluştur ve köşeleri parmakla bastırarak yapıştır, ortada iç açıkta kalsın. Çerçeve sıkı bastırılmazsa pişerken açılır ve iç akar
  7. Kısa dinlendir ve fırçala: Pilavunaları 6'şar adet iki tepsiye aralıklı diz, 15 dk dinlendir. Yumurta sarısını süt ile çırp, hamur kenarlarını fırçayla boya ve kalan 40 g susamı kenarlara serp
  8. Pişir: 190°C fırının iki rafında, tepsilerin yerini yarıda değiştirerek 22-25 dk, kenarlar koyu altın renk alıp iç kabarıp üstü yer yer kızarana kadar pişir. Altını kaldırıp bak: susamlı taban altın kahverengi olmalı
  9. Soğut ve servis et: Pilavunaları ızgara teline alıp 10 dk ılıt, iç sertleşir ve dilimlenince dağılmaz. Ilık ya da oda sıcaklığında çay ile ver

Şef notu

Pilavuna, Rum mutfağındaki adıyla flaouna, Kıbrıs'ta özellikle Paskalya ve bayram dönemlerinde toplu halde pişen peynirli çöreklerdir. Rum evlerinde hamura mahlep ve damla sakızı, içe özel bir flaouna peyniri eklenir. İki tepsi gerekir, tek tepsiye sığmaz. Hellim çok tuzluysa rendelemeden önce 20 dk soğuk suda bekletip kurula. Hava geçirmeyen kapta 3 gün dayanır, ılık fırında 5 dk tazelenir.

Sık sorulan sorular

Pilavuna hamuru için süt ne kadar ılık olmalı?
Süt 35-38°C olmalıdır. 38°C'yi geçen süt mayayı öldürür ve hamur kabarmaz.
Pilavuna neden fırında açılır ve içi akar?
Çerçeve sıkı bastırılmazsa pişerken açılır ve iç akar. Hamurun dört kenarı içe katlanıp köşeler parmakla iyice yapıştırılır.
İçe neden kabartma tozu konur, tuz eklenir mi?
Kabartma tozu pişerken içi kabartır, pilavunanın ortası pufla yükselir. Hellim yeterince tuzlu olduğu için ayrıca tuz eklenmez.

Aynı mutfaktan