Pondu

Pondu Kongo Usulü Manyok Yaprağı Yahnisi ve Fufu

Kongo mutfağından ana yemek. 1 sa 55 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
1 sa 55 dk
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Orta
Mutfak
Kongo mutfağı
Yemek türü
Ana yemek
Alerjenler
Gluten, Balık

Uygulamada aç

Malzemeler

Pondu

  • 1 kg manyok yaprağı (taze ya da dondurulmuş öğütülmüş, Afrika marketlerinde bulunur)
  • 1,6 lt su
  • 1 orta patlıcan (küp doğranmış)
  • 2 kuru soğan (ince kıyılmış)
  • 1 yeşil biber (ince kıyılmış)
  • 1 pırasa (ince halka, isteğe bağlı)
  • 4 diş sarımsak (ezilmiş)
  • 1 pili pili (bütün)
  • 200 g tütsülenmiş uskumru veya ringa
  • 100 ml kırmızı palm yağı
  • 1 tk tuz (tadına göre)

Fufu

  • 300 g manyok unu (cassava flour)
  • 600 ml su

Gerekli ekipmanlar

  • Şef bıçağı
  • Kesme tahtası
  • Kalın tabanlı tencere
  • Tahta kaşık / spatula
  • Kepçe
  • Karıştırma kabı
  • Mutfak robotu
  • Havan

Yapılışı

  1. Yaprağı hazırla: Taze yaprak kullanıyorsan sap ve damarlarından ayır, yıka ve mutfak robotunda ya da havanda kesik kesik çalıştırarak 10 dk ince kıyım olana kadar çek. Dondurulmuş öğütülmüş yaprağı oda sıcaklığında 15 dk çözdür. Kongo'da yaprak havanda dövülür, bu hücreleri parçalayıp pişirmeyi hızlandırır
  2. Kapak açık haşla: Yaprağı 1,6 lt suyla geniş, dibi kalın bir tencereye al ve kaynat. Ateşi orta-kısığa al ve kapağı açık bırakarak 1 sa, ara sıra karıştırarak pişir. Manyok yaprağı çiğken siyanojenik bileşikler içerir, kapak açık uzun kaynama bunların buharla uçup gitmesini sağlar, bu adım kısaltılamaz ve düdüklü tencerede yapılmaz. Su azalırsa sıcak su ekle
  3. Sebzeleri hazırla: Yaprak kaynarken patlıcanı 2 cm küplere, soğanı ve biberi ince doğra, pırasayı halka halka kes. Tütsülenmiş balığın derisini ve kılçıklarını ayıkla ve iri parçalara böl. 10 dk sürer
  4. Sebzeleri ekle: Bir saatin sonunda patlıcanı, soğanı, biberi, pırasayı, sarımsağı ve bütün pili piliyi ekle. Kapak açık 30 dk daha pişir. Patlıcan dağılıp sosu koyulaştırır ve yaprağın hafif acılığını yumuşatır
  5. Balığı ve palm yağını ekle: Son 20 dakikada balık parçalarını ve palm yağını ekle, nazikçe karıştır. Yahni koyu zeytin yeşili ve parlak olmalı, kaşıkta duran ama kuru olmayan bir kıvama gelmeli. Yaprak tamamen yumuşamış, hiç lifli kalmamış olmalı. Balık tuzlu olduğu için tuzu en son, tadarak ayarla
  6. Fufu'yu pişir: Pondunun son 15 dakikasında dibi kalın bir tencerede suyu kaynat. Ateşi kıs, manyok ununu bir yandan serperken diğer yandan sağlam bir tahta kaşıkla kuvvetle karıştır. 8-10 dk, tencerenin kenarına bastırıp katlayarak karıştırmaya devam et. Fufu parlak, elastik ve kenarlardan ayrılan, hafif yarı saydam bir hamura dönüşür. Gerekirse 2-3 kaşık sıcak su ekle
  7. Fufu'yu şekillendir: Bir kaseyi suyla ıslat, içine bir kepçe fufu al ve kaseyi döndürerek pürüzsüz bir top yap. 4 top çıkar, 5 dk sürer
  8. Tadını son kez ayarla: Pondunun tuzunu ve acısını kontrol et, pili piliyi çıkar ya da sosun içinde ez. Çok koyulaştıysa biraz sıcak su ekle ve 2 dk kaynat
  9. Tabakla: Her tabağın bir yanına fufu topunu koy, yanına iki kepçe pondu yay, balık parçaları yüzeyde görünsün. Palm yağı yeşilin üzerinde turuncu parlasın. Sıcak servis et, fufu elle koparılıp yahniye batırılır

Şef notu

Pondu, Lingala dilinde manyok yaprağı demektir, Kongo Havzası'nın en temel gündelik yemeğidir ve Fransızca konuşulan bölgelerde saka-saka diye de bilinir. Bazı aileler yahniye fıstık ezmesi ya da tuzlu balık ekler. Manyok yaprağının kapak açık en az 1,5 saat pişmesi gıda güvenliği açısından şarttır.

Sık sorulan sorular

Pondu neden kapak açık pişirilir, düdüklü tencerede yapılabilir mi?
Çiğ manyok yaprağı siyanojenik bileşikler içerir; kapak açık uzun kaynama bunların buharla uçmasını sağlar. Bu adım kısaltılamaz ve düdüklü tencerede yapılmaz.
Pondu için dondurulmuş manyok yaprağı kullanılır mı?
Evet, dondurulmuş öğütülmüş yaprak oda sıcaklığında 15 dk çözdürülerek kullanılır. Taze yaprakta ise sap ve damarlar ayrılır, yaprak robotta ya da havanda ince kıyım olana kadar çekilir.
Fufu topaklanmadan nasıl yapılır?
Kaynayan suya manyok unu serpilirken sağlam bir tahta kaşıkla kuvvetle karıştırılır. Hamur kenara bastırılıp katlanarak karıştırıldıkça parlak, elastik ve kenarlardan ayrılan bir kıvama gelir; gerekirse 2-3 kaşık sıcak su eklenir.

Aynı mutfaktan