Shito

Shito Gana Usulü Kurutulmuş Karidesli Acı Biber Sosu

Gana mutfağından meze. 1 sa 15 dk sürer, yaklaşık 600 g (2 orta kavanoz). Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
1 sa 15 dk
Porsiyon
yaklaşık 600 g (2 orta kavanoz)
Zorluk
Orta
Mutfak
Gana mutfağı
Yemek türü
Meze
Diyet
Glutensiz
Alerjenler
Balık, Kabuklu deniz ürünü

Uygulamada aç

Malzemeler

Sos

  • 400 ml ayçiçek yağı
  • 3 büyük kuru soğan (iri doğranmış)
  • 8 cm zencefil (soyulmuş)
  • 1 baş sarımsak (soyulmuş)
  • 60 g kurutulmuş karides
  • 60 g kurutulmuş tütsülenmiş ringa veya kurutulmuş hamsi (başları alınmış)
  • 2 yk domates salçası
  • 4 yk acı kırmızı toz biber (kayen)
  • 1 tk karabiber
  • 1 tk tuz

Verim

  • yaklaşık 600 g (2 orta kavanoz)

Gerekli ekipmanlar

  • Şef bıçağı
  • Kesme tahtası
  • Kalın tabanlı tencere
  • Tava
  • Tahta kaşık / spatula
  • Karıştırma kabı
  • Mutfak robotu
  • Blender

Yapılışı

  1. Balığı ve karidesi kavur: Kurutulmuş balığın kalan kılçık ve pullarını ayıkla. Balığı ve karidesi kuru tavada orta ateşte 3 dk, kokuları yükselip hafif çıtırlaşana kadar kavur. Kavurma nemi alır ve ince toz elde etmeyi kolaylaştırır, ayrıca kurutulmuş deniz ürününün bayat kokusunu açar
  2. Toz haline getir: Kavrulmuş balığı ve karidesi mutfak robotunda 2-3 dk, ince ve kabarık bir toz olana kadar çek. İri parçalar sosta sert kalır, toz ne kadar inceyse shito o kadar pürüzsüz olur. Kaseye al
  3. Aromatikleri çek: Soğanı, zencefili ve sarımsağı blenderda 3 dk, çok az su ekleyerek pürüzsüz bir püre yap. Bu püre shito'nun gövdesidir, soğanın şekeri uzun pişirmede karamelleşip sosu koyulaştırır
  4. Püreyi yağda kurut: Geniş, dibi kalın bir tencerede yağı orta ateşte ısıt. Püreyi dikkatle ekle, sıçrayacaktır. Orta ateşte tahta kaşıkla sık sık dibini kazıyarak 20-25 dk pişir. Önce köpürür, sonra suyu uçar ve püre yağın içinde tanecikli hale gelip açık kahverengiye döner. Bu aşama aceleye gelmez, su kalırsa shito bozulur ve uzun saklanmaz
  5. Salçayı kavur: Salçayı ekle ve 5 dk, rengi tuğla kırmızısından koyu kahverengiye dönene kadar karıştırarak kavur. Salça yağda kavrulmazsa sos ham domates kokar
  6. Balık tozunu ekle: Balık ve karides tozunu ekle, ateşi kısıp 20 dk sürekli karıştırarak pişir. Karışım koyulaşır, yağ yüzeye ayrılır ve renk koyu kahve-siyaha döner. Dibine tutarsa ateşi biraz daha kıs, yanık balık tozu bütün sosu acılaştırır
  7. Biberi ekle: Ateşi en kısığa al, kırmızı toz biberi, karabiberi ve tuzu ekle ve 5 dk karıştır. Biber yağda çiçeklenip derin bir kırmızı verir, yüksek ateşte ise saniyeler içinde yanar. Tadına bak, tuz ve acı dengesini ayarla
  8. Soğut ve kavanozla: Ocağı kapat ve shito'yu tencerede 10 dk ılıt. Kaynar suyla çalkalanmış ve tamamen kurutulmuş cam kavanozlara doldur, sosun üzerinde 1 cm yağ tabakası kalsın. Yağ sosu havadan korur. Temiz ve kuru kaşık kullanarak buzdolabında 2 aya kadar saklanır
  9. Servis: Shito'yu küçük bir kâseye al, yüzeyinde parlak koyu kırmızı yağ ve altta neredeyse siyah, tanecikli sos görünsün. Kenko, waakye, pilav ya da haşlanmış yumurtanın yanına bir kaşık koy

Şef notu

Shito, Ga dilinde biber demektir ve Gana'nın her sofrasında bulunan, siyah biber sosu diye de anılan çeşnidir. Her ailenin kendi oranı vardır, bazıları ince kıyılmış zencefili ve anasonu artırır. Kurutulmuş karides ve balık geleneksel olarak pazardan kurutulmuş alınır. Soğanın suyunu tamamen uçurmak, shito'nun aylarca bozulmadan durmasının sırrıdır.

Sık sorulan sorular

Shito nasıl saklanır?
Kaynar suyla çalkalanıp kurutulmuş cam kavanozlara doldurulur ve sosun üzerinde 1 cm yağ tabakası bırakılır. Temiz ve kuru kaşıkla buzdolabında 2 aya kadar saklanır.
Soğan püresi neden bu kadar uzun pişirilir?
Püre yağda 20-25 dakika suyu uçana kadar pişirilir. Su kalırsa shito bozulur ve uzun saklanmaz.
Shito hangi yemeklerle servis edilir?
Kenko, waakye, pilav ya da haşlanmış yumurtanın yanına bir kaşık konarak servis edilir.

Aynı mutfaktan