Yamarita

Yamarita Nijerya Usulü Yumurtaya Bulanıp Kızartılmış Yam Dilimleri: Haşlanıp Un ve Yumurtayla Kaplanmış, Acılı Domates Sosuyla

Nijerya mutfağından meze. 52 dk sürer, 24 adet. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
52 dk
Porsiyon
24 adet
Zorluk
Orta
Mutfak
Nijerya mutfağı
Yemek türü
Meze
Diyet
Vejetaryen
Alerjenler
Gluten, Yumurta, Hardal

Uygulamada aç

Malzemeler

  • Yam (24 dilim 3 × 5 × 1 cm, dilim başı yaklaşık 16 g, kaplamayla yaklaşık 22 g): 500 g beyaz yam (soyulmuş ve uçları atılmış, Afrika marketlerinde bulunur, bulunamazsa sert patates)
  • 2 lt su
  • 1 tk tuz (haşlama için)

Kaplama

  • 30 g un
  • 2 yumurta (yaklaşık 100 g)
  • 1 yk su
  • 1/2 tk tuz
  • 1/4 tk karabiber
  • 1/2 tk kuru kekik

Kızartma

  • 1,5 lt sıvı yağ (20 cm çaplı tencerede yaklaşık 4,8 cm derinlik). Acılı domates sosu (24 × 8 g, yaklaşık 190 g): 300 g olgun domates
  • 60 g kırmızı dolmalık biber
  • 1 küçük kırmızı acı biber (15 g)
  • 50 g kuru soğan
  • 1 yk sıvı yağ
  • 1/2 tk kuru kekik
  • 1/2 tk köri tozu
  • 3/4 tk tuz

Ek

  • kâğıt havlu
  • alüminyum folyo

Gerekli ekipmanlar

  • Kesme tahtası
  • Şef bıçağı
  • Rende
  • Tencere
  • Süzgeç / kevgir
  • Karıştırma kabı
  • Fırın tepsisi
  • Kalın tabanlı tencere
  • Mutfak termometresi
  • El blenderı
  • Fırın

Yapılışı

  1. Yam'ı soy ve dilimle: Yamı sert fırçayla yıkayıp bıçakla kalın kabuğunu soy, ellerin kaşınmaması için soyarken eldiven giy ve soyulmuş yamı soğuk suda durula. Kesme tahtasında şef bıçağıyla uçlarını kes, yamı 5 cm'lik bloklara böl ve her bloğu 1 cm kalınlığında, 3 cm genişliğinde dilimle, 24 dilim 3 × 5 × 1 cm çıkmalı. Eşit kalınlık eşit pişirir, ince kalan dilim haşlamada dağılır. Dilimleri soğuk suya al, yam havayla temas edince kararır (~12 dk)
  2. Acılı domates sosunu pişir: Soğanı ve biberleri şef bıçağıyla 3 mm küp doğra, domatesi rendele. Tencerede yağı orta ateşte ısıt, soğan ve biberleri 4 dk, yumuşayıp şeffaflaşana kadar kavur, kekik ve köriyi ekleyip 30 sn karıştır, rendelenmiş domatesi ekle. Kapaksız 14 dk, sulu kısmı çekilip kaşıkta iz bırakana kadar pişir, tuzla. El blenderle 20 sn kabaca çek. Sos yaklaşık 190 g olmalı, soğuyunca koyulaşır. Yam haşlanırken yapılır
  3. Yam'ı haşla: Tencerede 2 lt suyu tuzla kaynat, dilimleri ekle, ateşi kısıp 6 dk, bıçak ucu direnç göstermeden girip dilim hâlâ sağlam durana kadar haşla. Tam pişen yam kızartmada dağılır, az pişen yam ise içte sert ve nişastalı kalır. Kevgirle süz (~12 dk)
  4. Kurut ve yağı ısıt: Dilimleri kâğıt havlulu tepside tek sıra serip 8 dk, yüzey mat ve kuru olana kadar bekle. Islak yüzey un ve yumurtayı tutmaz, yağda sıçrar. Bu sırada yağı 20 cm kalın tabanlı tencerede 175°C'ye ısıt, termometreyle kontrol et. Yumurta, su, tuz, karabiber ve kekiği kâsede çatalla çırp, unu ayrı tabağa koy (~8 dk)
  5. Kapla ve kızart: Her dilimi önce unda çevirip fazlasını silkele, sonra çırpılmış yumurtaya batır, fazlasının akmasını bekle ve hemen yağa bırak. 8'er adet, 3 dk, her yüzü altın sarısı ve kenarları hafif kabarık olana kadar çevirerek kızart, 3 partide 24 adet olur. Yağ her partide 175°C'ye dönmeli. Un yumurtayı yüzeye bağlar, yumurta ise altın kabuk ve yumuşak doku verir. Kevgirle çıkar, kâğıt havlu üzerinde 1 dk süz (~14 dk)
  6. Sıcak tut ve sosu ısıt: Pişen yamaritaları tepside 90°C fırında folyo altında tut, hava almadan örtmemek için folyoyu gevşek bırak, yoksa buhar kabuğu yumuşatır. Sosu küçük tencerede 2 dk ılıt, sıcak değil ılık olmalı (~2 dk)
  7. Tabakla: Düz seramik tabağa 2 yamarita'yı yan yana koy, yanına kaşıkla 8 g ılık domates sosu yerleştir. Yamarita dışı çıtır ve altın, içi yumuşak ve nişastalı, sos ise hafif acı olmalı. Servis 5 dk içinde yapılır, bekleyen kaplama yumuşar (~4 dk)

Şef notu

Sıcak servis, sos ılık. Kişi başı 2 adet, 120 kişi × 2 = 240 adet; tarif 24 adet verdiği için çarpan 240/24 = 10, %5 fireyle 10,5 kat (5,25 kg beyaz yam, 315 g un, 21 adet yumurta, 3,15 kg domates, 630 g kırmızı dolmalık biber, 160 g kırmızı acı biber, 530 g kuru soğan). Yam dilimleri 1 gün önce haşlanıp kuru kapta buzdolabında saklanır, un-yumurta kaplama ve kızartma servisten hemen önce yapılır. Sos 3 gün önce yapılır. Pişmiş yamaritalar 70°C'de en fazla 20 dk bekler, 160°C fırında 5 dk tazelenir. Kapasite: 20 cm tencerede 8 dilim/3 dk, 252 dilim 32 parti, 3 tencereyle yaklaşık 40 dk sürer. Kızartma yağı 20 cm tencerede 1,5 lt, 4,8 cm derinliktedir. Yamarita Nijerya'da yam ve yumurta kızartmasının kahvaltı ve sokak adıdır; sitedeki Yam ve Yumurta Sosu'ndan farkı, yamın un ve yumurtayla kaplanıp kızartılması, tabağın yumurtalı sos değil kızarmış parmak lokma olmasıdır. Yumurta kaplama kızartmada tam pişer. Yam bulunamazsa sert patates kullanılabilir ama doku farklı olur

Sık sorulan sorular

Yam dilimleri neden kızartmada dağılır?
Haşlamada fazla pişen yam kızartmada dağılır. Dilimler bıçak ucu direnç göstermeden girip hâlâ sağlam durduğunda süzülür; az pişen yam ise içte sert ve nişastalı kalır.
Yamı soyarken eller kaşınır mı?
Tarif bunun için soyarken eldiven giymeyi önerir. Soyulan yam soğuk suya alınır, çünkü havayla temas edince kararır.
Un ve yumurta kaplama neden yamaya tutunmaz?
Islak yüzey un ve yumurtayı tutmaz ve yağda sıçrar. Haşlanan dilimler kâğıt havlulu tepside yüzeyi mat ve kuru olana kadar bekletilir, sonra una ve yumurtaya bulanır.

Aynı mutfaktan