
Crni Rižot 2.0
Hırvat mutfağından ana yemek. 1 sa 20 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: profesyonel.
Kısaca
- Toplam süre
- 1 sa 20 dk
- Porsiyon
- 4 kişilik
- Zorluk
- Profesyonel
- Mutfak
- Hırvat mutfağı
- Yemek türü
- Ana yemek
- Alerjenler
- Gluten, Süt, Yumurta, Balık, Yumuşakça, Kereviz, Sülfit
Malzemeler
Sepya
- 800 g bütün sepya (mürekkep keseleri korunmuş) ya da 600 g temizlenmiş sepya ve 8 g sepya mürekkebi
Siyah risotto
- 280 g carnaroli pirinci
- 1 arpacık soğan (ince kıyılmış)
- 2 diş sarımsak (ince kıyılmış)
- 60 ml zeytinyağı
- 100 ml kuru beyaz şarap (alkolsüz için 90 ml su ve 1 yk beyaz şarap sirkesi)
- 1 lt sıcak Balık Fumesi (Temel)
- 30 g soğuk tereyağı
- 1 limon kabuk rendesi
- tuz
Izgara sepya
- sepya gövdeleri
- 1 yk zeytinyağı
- pul tuz
Çıtır dokunaçlar
- sepya dokunaçları
- 2 yk mısır nişastası
- 1 yk un
- kızartma için 18 cm tencerede 400 ml ayçiçek yağı
Siyah mercan tuile
- 80 ml su
- 10 g un
- 30 ml ayçiçek yağı
- 1/2 tk sepya mürekkebi
- 1 tutam tuz
Limonlu aioli
- 4 yk Aioli (Temel)
- 1/2 limon kabuk rendesi ve 1 tk suyu
Maydanoz yağı
- 30 g maydanoz yaprağı
- 80 ml zeytinyağı
Domates
- 12 çeri domates (ikiye kesilmiş)
- 1 tk zeytinyağı
- tuz
Bitiş
- 12 küçük maydanoz yaprağı
- 4 limon kabuğu şeridi
Gerekli ekipmanlar
- Blender
- Tülbent
- İnce süzgeç / chinois
- Sos şişesi
- Tava
- Silikon spatula
- Döküm tava
- Tencere
- Süzgeç / kevgir
- Mutfak termometresi
- Şef bıçağı
- Kesme tahtası
- Karıştırma kabı
- Profesyonel çırpıcı
- Izgara tavası (isteğe bağlı)
Yapılışı
- Sepyayı temizle ve ayır: Sepyanın kafasını gövdeden ayır, mürekkep keselerini patlatmadan bir kaseye al ve 2 yk fumeyle ezip süzgeçten geçir. Kalemi, gagayı ve gözleri çıkar, gövdenin zarını soy. Gövdeleri 4 düz parçaya kes ve bir yüzlerine bıçakla 3 mm aralıklı çapraz çizikler at. Dokunaçları ayrı tut. Klasikte birlikte pişen sepya burada iki farklı dokuya ayrılacak. 15 dk sürer
- Maydanoz yağı: Maydanozu kaynar suda 10 sn haşla, buzlu suya al ve iyice sık. Zeytinyağıyla blenderda 2 dk çek ve tülbent serili süzgece döküp sıkmadan 10 dk süzülmeye bırak. Kendiliğinden süzülen yağ berrak, parlak yeşil olur. Sos şişesine al. Süzülme diğer adımlarla paralel yürür
- Siyah mercan tuile: Su, un, yağ, mürekkep ve tuzu küçük bir kasede çırpıcıyla pürüzsüz çırp. Yapışmaz küçük bir tavayı orta-yüksek ateşte ısıt, 2 yk karışımı dök. Su buharlaşırken karışım 2-3 dk içinde dantel gibi delikli siyah bir tabakaya dönüşür. Cızırtı kesilip kenarlar ayrılınca spatulayla al ve kâğıt havluya koy. 4 tuile yap. Bu çıtır dantel, mürekkebin ikinci dokusudur. 12 dk sürer
- Limonlu aioli ve domates: Aioliyi limon kabuğu ve suyuyla karıştır, sos şişesine al. Çeri domatesleri kesik yüzleri aşağıda kızgın döküm tavada zeytinyağıyla 2 dk, yüzleri hafif kömürleşene kadar kızart ve tuzla. Domates risottonun ağır deniz tadına tatlı ve asidik bir karşılık verir. 6 dk sürer
- Risottoyu başlat: Geniş tencerede zeytinyağını orta ateşte ısıt, arpacığı 3 dk renk vermeden yumuşat, sarımsağı ekleyip 1 dk karıştır. Pirinci ekle ve 2 dk, taneler yarı saydam kenarlı olana kadar kavur. Şarabı (ya da alkolsüz karışımı) dök ve emilene kadar karıştır. 7 dk sürer
- Mürekkep ve fume: Mürekkebi ekle, pirinç tamamen siyaha boyansın. Sıcak fumeyi birer kepçe ekle, her kepçe neredeyse emilince yenisini ekle ve sık sık karıştır. 17 dk pişir, taneler dişte hafif direnç bırakmalı. Klasikten farklı olarak sepya pirinçle pişmez, böylece pirinç saf mürekkep ve deniz tadını taşır
- Çıtır dokunaçlar (paralel): Risotto pişerken yağı termometreyle 180°C'ye getir. Dokunaçları kurula, nişasta ve un karışımına bula, silkele ve 2 dk, altın rengi ve çıtır olana kadar kızart. Kevgirle kâğıt havluya al, tuzla. Kısa ve yüksek ısı dokunaçların içini yumuşak, dışını çıtır bırakır. 8 dk sürer
- Sepyayı ızgarala: Izgara tavasını ya da döküm tavayı en yüksek ateşte 3 dk ısıt. Sepya gövdelerini yağla ve çizikli yüzleri aşağıda 60 sn, hiç oynatmadan pişir. Çevir, 30 sn daha pişir. Çizikler açılıp parçalar hafifçe kıvrılır, yüzey kömür izli, içi beyaz ve yumuşak olmalı. Fazla pişen sepya sertleşir. Pul tuz serp. 5 dk sürer
- Risottoyu bağla: Ocaktan al, soğuk tereyağı küplerini ve limon kabuğunu ekle, tencereyi 1 dk güçlüce sallayarak karıştır. Risotto parlak, kremamsı ve dalga gibi akıcı olmalı (all'onda). Tuzunu ayarla. 2 dk sürer
- Tabakla: Sıcak, düz ve geniş bir tabağın ortasına iki kepçe risotto koy, tabağın altına avucunla vurarak düz bir daire halinde yay. Risottonun üstüne bir ızgara sepya parçasını kıvrık hâliyle yerleştir, yanına 3 çıtır dokunaç koy. Risottonun üzerine 4 küçük nokta limonlu aioli ve aralarına 3 kömürleşmiş domates yarısı yerleştir. 4 dk sürer
- Bitir: Siyah mercan tuile'yi sepyaya dayayarak dik yerleştir. Risottonun siyah yüzeyine 6-8 damla maydanoz yağı damlat, maydanoz yapraklarını ve limon kabuğu şeridini koy, hemen servis et. 1 dk sürer
Şef notu
Klasik crni rižot'un sepya, mürekkep, sarımsak, maydanoz ve limonu korundu. Klasikte pirinçle birlikte uzun pişen sepya burada iki dokuya ayrıldı: yüksek ateşte bir dakikada pişen yumuşak gövde ve çıtır dokunaçlar. Mürekkep hem pirinçte hem de dantel gibi bir tuile'de kullanıldı. Dalmaçya'da limonla yenen yemeğin asiditesi aioli ve kömürleşmiş domatesle tabağa yerleşti. Dalmaçya usulünden farklı olarak bağlamada tereyağı kullanıldı.
Sık sorulan sorular
- Crni Rižot 2.0 klasikten nasıl ayrılıyor?
- Klasikten farklı olarak sepya pirinçle pişmez. Gövdeler ızgarada, dokunaçlar çıtır kızartılarak ayrı dokular verir, pirinç ise saf mürekkep ve deniz tadını taşır.
- Siyah mercan tuile nasıl yapılır?
- Su, un, yağ, mürekkep ve tuz pürüzsüz çırpılır, yapışmaz tavada 2 yemek kaşığı karışım dantel gibi delikli siyah bir tabakaya dönüşene kadar pişirilir. Cızırtı kesilip kenarlar ayrılınca spatulayla alınır.
- Izgara sepya sertleşmesin diye ne yapılır?
- Çok kızgın tavada çizikli yüzü aşağıda 60 saniye, çevirip 30 saniye pişirilir. Fazla pişen sepya sertleşir. İçi beyaz ve yumuşak kalmalıdır.
Crni Rižot1 sa · Ana yemek
Istarska Maneštra1 sa 55 dk · Çorba
Dalmatinska Pašticada3 sa 30 dk · Ana yemek
Zagorski Štrukli2 sa · Ekmek & hamur işi
Dubrovačka Rožata1 sa 20 dk · Tatlı
Pašticada 2.01 sa 30 dk · Ana yemek
Brudet1 sa 15 dk · Ana yemek