Cepelinai

Cepelinai Litvanya Usulü Kıymalı Patates Köftesi

Litvanya mutfağından ana yemek. 1 sa 45 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
1 sa 45 dk
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Orta
Mutfak
Litvanya mutfağı
Yemek türü
Ana yemek
Alerjenler
Gluten, Süt

Uygulamada aç

Malzemeler

Patates hamuru

  • 2 kg nişastalı (unlu) patates (1,6 kg rendelenecek, 400 g haşlanacak)
  • 1,5 tk tuz (hamura)
  • 1 tk tuz (patatesin haşlama suyuna)

İç

  • 400 g dana kıyma (orta yağlı)
  • 1 küçük kuru soğan (yaklaşık 80 g)
  • 1/2 tk tuz
  • 1/4 tk karabiber
  • 1/2 tk kuru mercanköşk
  • 2 yk soğuk su

Haşlama

  • 4 lt su
  • 1 yk tuz

Sos

  • 150 g dana bacon
  • 1 kuru soğan (yaklaşık 150 g)
  • 10 g tereyağı
  • 250 g ekşi krema

Gerekli ekipmanlar

  • Soyacak
  • Tencere
  • Patates ezici
  • Rende
  • Karıştırma kabı
  • Tülbent
  • Tahta kaşık / spatula
  • Mutfak termometresi
  • Şef bıçağı
  • Kesme tahtası
  • Tava
  • Süzgeç / kevgir
  • Mutfak robotu (isteğe bağlı)

Yapılışı

  1. Haşlanacak patatesi başlat: 400 g patatesi soyacakla soy, kabuksuz olarak 1 tk tuzlu suda 20 dk, tamamen yumuşayana kadar haşla. Süz ve püre eziciyle topaksız ez, ılımaya bırak. Haşlanmış patates hamura yapışkanlık verir ve cepelinai'nin haşlanırken dağılmasını önler
  2. İçi hazırla: Küçük soğanı rendenin ince tarafında rendele. Kıyma, soğan, tuz, karabiber, mercanköşk ve soğuk suyu kasede 2 dk yoğur. 8 eşit parçaya bölüp (her biri yaklaşık 60 g) oval köfte yap ve buzdolabına koy
  3. Çiğ patatesi rendele: 1,6 kg patatesi soy ve rendenin en ince tarafında (ya da mutfak robotunun ince rende diskiyle) rendele. Ezme kıvamında, ince bir rende hedef: iri rende cepelinai'yi pürüzlü ve dağılgan yapar. Rendeyi bekletme, hava ile kararır
  4. Sık ve nişastayı geri kat: Rendelenmiş patatesi parti parti tülbente al ve bir kasenin üstünde var gücünle sık. Çıkan suyu 5 dk dinlendir, suyu dök ve dipteki beyaz nişastayı kasede bırak. Sıkılmış patatesi, nişastayı, ezilmiş haşlanmış patatesi ve 1,5 tk tuzu büyük kasede homojen olana kadar yoğur. Hamur gri-beyaz, nemli ama elde şekil tutan kıvamda olmalı
  5. Şekillendir: Haşlama suyunu 6 lt'lik geniş tencerede kaynamaya koy, 1 yk tuz ekle. Hamuru 8 parçaya böl (her biri yaklaşık 200 g). Ellerini ıslat, bir parçayı avucunda 1,5 cm kalınlıkta yassılaştır, ortasına bir köfte koy ve hamuru üstünde kapatarak iki ucu sivri, zeplin biçiminde 12-13 cm uzunlukta bir köfte yap. Çatlak kalmamalı, yoksa su içeri girer
  6. Haşla: Cepelinai'leri kaynar suya tek tek bırak ve tahta kaşıkla tencerenin dibinden yavaşça kaldır ki yapışmasın. Su tekrar kaynayınca ateşi orta-kısığa al ve 25 dk hafif fokurdat. Sert kaynamada dağılırlar. Bir köfteyi çıkarıp ortasını termometreyle ölç: kıyma iç ısısı 71°C olmalı
  7. Sosu hazırla: Haşlama sürerken kesme tahtasında şef bıçağıyla dana bacon'ı ince şerit, soğanı küçük küp doğra. Tavada tereyağını orta ateşte erit, bacon'ı 4 dk, yağı çıkıp kızarana kadar pişir, soğanı ekleyip 6 dk altın renge dönene kadar kavur. Ocağı kapatıp ekşi kremayı ekle ve tavanın kalan ısısıyla karıştırarak ılıt, kaynatma
  8. Servis et: Cepelinai'leri kevgirle sudan alıp 1 dk süzdür. Her tabağa iki tane koy, üstüne bolca bacon-soğanlı ekşi krema sosunu dök. Hemen ver, cepelinai soğudukça sertleşir

Şef notu

Özgün tarifte domuz kıyma ve domuz pastırması (spirgai) kullanılır, burada dana ile yapıldı. Cepelinai (didžkukuliai) Litvanya mutfağının simge yemeklerinden biri olarak anılır; adının zeplin benzeri şekilden geldiği söylenir. İç kıyma yerine lor ya da mantarla da yapılır. Sitedeki Draniki'den farkı: ince küçük kızartma yerine haşlanması, hamura haşlanmış patates katılması, içinin dolgulu olması ve iri zeplin boyutudur. Artan cepelinai ertesi gün dilimlenip tavada kızartılır.

Sık sorulan sorular

Cepelinai haşlanırken neden dağılır?
Haşlanmış ezilmiş patates hamura yapışkanlık verir ve dağılmayı önler. Hamurda çatlak kalırsa su içeri girer, sert kaynama da köfteleri dağıtır.
Çiğ patates hangi inceliğte rendelenmeli?
Rendenin en ince tarafıyla rendelenir. İri rende cepelinai'yi pürüzlü ve dağılgan yapar.
Cepelinai'nin içi pişti mi nasıl anlaşılır?
Bir köfte çıkarılıp ortası termometreyle ölçülür; kıyma iç ısısı 71°C olmalıdır.

Aynı mutfaktan