
Tavuk Şıpsı ve Darı Pastası Ceteşıps
Çerkes / Kuzey Kafkas mutfağından ana yemek. 1 sa 30 dk (düdüklüde ~1 sa 15 dk) sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.
Kısaca
- Toplam süre
- 1 sa 30 dk (düdüklüde ~1 sa 15 dk)
- Porsiyon
- 4 kişilik
- Zorluk
- Orta
- Mutfak
- Çerkes / Kuzey Kafkas mutfağı
- Yemek türü
- Ana yemek
- Alerjenler
- Gluten, Süt, Kereviz
Malzemeler
Tavuk ve suyu
- 1 bütün tavuk (yaklaşık 1,5 kg, 8 parçaya ayrılmış)
- 2,5 lt soğuk su
- 1 kuru soğan (ikiye bölünmüş)
- 1 defne yaprağı
- 6 tane karabiber
- 1,5 tk tuz
Şıps
- 60 g tereyağı
- 2 kuru soğan (ince doğranmış)
- 50 g un
- 1 lt sıcak tavuk suyu (haşlamadan)
- 4 diş sarımsak (bir tutam tuzla ezilmiş)
- 2 tk tatlı kırmızı toz biber
- 1/2 tk acı pul biber
- 1/2 tk karabiber
- tuz
Darı pastası
- 300 g kabuğu soyulmuş darı
- 900 ml su
- 1 tk tuz
- 20 g tereyağı
Gerekli ekipmanlar
- Kalın tabanlı tencere
- Tencere
- Kepçe
- İnce süzgeç / chinois
- Profesyonel çırpıcı
- Tahta kaşık / spatula
- Karıştırma kabı
- Şef bıçağı
- Kesme tahtası
- Düdüklü tencere (isteğe bağlı)
- Mutfak termometresi (isteğe bağlı)
Yapılışı
- Tavuğu haşla: Tavuk parçalarını soğuk suyla tencereye koy ve orta ateşte kaynamaya getir. İlk 10 dk yüzeydeki köpüğü kepçeyle al. Soğan, defne, karabiber ve tuzu ekle, kısık ateşte 40 dk pişir. But etinin kemiğe yakın kısmında iç sıcaklık en az 74°C olmalı, et kemikten kolay ayrılmalı. Düdüklü tencerede 15 dk pişirme ve 10 dk basınç düşmesi yeterli
- Darıyı hazırla: Tavuk pişerken darıyı ince süzgeçte su berraklaşana kadar 4-5 kez yıka, üzerine kaynar su dök ve 1 dk sonra süz. Bu işlem darının acımsı tozunu alır
- Pastayı pişir: Tencerede suyu tuzla kaynat, darıyı ekle. Ocağı en kısığa al, kapağı kapalı 25 dk, darı suyu tamamen çekene kadar pişir. Ardından tahta kaşıkla 5 dk kuvvetle döverek ez, tereyağını kat. Taneler birbirine yapışıp yoğun bir kütle olmalı. Islatılmış bir kâseye bastır, 10 dk dinlendirip tabağa ters çevir ve ıslak bıçakla dilimle
- Tavuğu ayır: Tavuk parçalarını suyundan çıkar, derisini al, büyük kemikleri ayırıp eti iri parçalar halinde bırak. Suyu ince süzgeçten geçir ve 1 lt'sini sıcak tut. 10 dk
- Unu kavur: Geniş, kalın dipli tencerede tereyağını erit, soğanı orta-kısık ateşte 8 dk yumuşayıp camlaşana kadar pişir. Unu ekle ve kısık ateşte 5 dk, sürekli karıştırarak açık bisküvi rengine gelip çiğ kokusu gidene kadar kavur
- Suyu ekle: Sıcak tavuk suyunu çırpıcıyla durmadan çırparken azar azar ekle, böylece topak oluşmaz. Kaynayınca ocağı kısıp 10 dk pişir. Şıps kaşığın arkasını kaplayan, krema kıvamında bir sos olmalı
- Biber ve sarımsak: Kırmızı toz biberi, pul biberi, karabiberi ve tuzla ezilmiş sarımsağı ekle, 2 dk karıştırarak pişir. Sarımsak fazla pişerse keskinliğini kaybeder, şıpsın ayırt edici tadı bu keskin sarımsaktır. Tuzu ayarla
- Tavuğu sosta ısıt: Tavuk parçalarını sosa ekle ve kısık ateşte 5 dk, sos etin her yanını sarana kadar ısıt
- Tabakla: Derin tabağa 2 parça tavuk koy ve üzerine bol şıps kepçele, sosun kırmızı turuncu rengi görünsün. Tabağın kenarına 2-3 dilim darı pastası yerleştir. Çerkes sofrasında pasta elle koparılıp şıpsa batırılarak yenir
Şef notu
Şıps Çerkes mutfağının ana soslarındandır ve adını içine giren etten alır: tavukla yapılanına ceteşıps denir. Bugün Türkiye'deki Çerkes evlerinde pasta çoğunlukla mısır unuyla yapılır, burada mısırdan önceki ve Kafkasya'da hâlâ yaygın olan darı pastası tercih edildi. Bazı ailelerde soğanla birlikte bir avuç dövülmüş ceviz de eklenir. Şıps bekledikçe koyulaşır, ısıtırken tavuk suyuyla aç. Ceviz soslu Çerkes tavuğundan (Abısta) farkı: sos ceviz değil un, sarımsak ve kırmızı biberle bağlanır.
Sık sorulan sorular
- Şıps sosu neden topaklanır, nasıl önlenir?
- Sıcak tavuk suyu çırpıcıyla durmadan çırparken azar azar eklenirse topak oluşmaz. Önce soğan ve un kavrulur, un 5 dakika açık bisküvi rengine gelip çiğ kokusu gidene kadar pişer. Sos kaşığın arkasını kaplayan, krema kıvamında olmalıdır.
- Darı pastası nasıl şekillenir?
- Darı suyu çekene kadar 25 dakika pişer, sonra tahta kaşıkla 5 dakika kuvvetle döverek ezilir ve tereyağı katılır. Islatılmış bir kâseye bastırılıp 10 dakika dinlendirilir. Tabağa ters çevrilip ıslak bıçakla dilimlenir.
- Şıps ile pasta nasıl yenir?
- Derin tabağa 2 parça tavuk konup üzerine bol şıps kepçelenir. Tabağın kenarına 2-3 dilim darı pastası yerleştirilir. Çerkes sofrasında pasta elle koparılıp şıpsa batırılarak yenir.
Hıngel1 sa · Ana yemek
Çerkez Tavuğu1 sa 30 dk · Meze
Çerkes Tavuğu ve Mısır Pastası1 sa 45 dk · Ana yemek
Çerkes Tavuğu 2.03 sa · Ana yemek
Haliva1 sa 50 dk · Ekmek & hamur işi
Lepsı2 sa 30 dk · Ana yemek