Makaronilaatikko

Makaronilaatikko Fin Usulü Kıymalı Fırın Makarna

Finlandiya mutfağından ana yemek. 1 sa 20 dk sürer, 4 kişilik. Zorluk: orta.

Kısaca

Toplam süre
1 sa 20 dk
Porsiyon
4 kişilik
Zorluk
Orta
Mutfak
Finlandiya mutfağı
Yemek türü
Ana yemek
Alerjenler
Gluten, Süt, Yumurta

Uygulamada aç

Malzemeler

Makarna

  • 400 g kısa boru makarna (dirsek ya da kısa penne)
  • 2 lt su
  • 1 yk tuz

Kıymalı harç

  • 500 g orta yağlı dana kıyma
  • 1 büyük kuru soğan (ince doğranmış)
  • 1 yk tereyağı
  • 1 tk tuz
  • 1/2 tk karabiber
  • 1/2 tk tatlı toz kırmızı biber
  • 1/4 tk yenibahar

Yumurtalı süt

  • 3 yumurta
  • 700 ml tam yağlı süt
  • 1 tk tuz
  • 1/4 tk beyaz biber

Üstü

  • 30 g tereyağı (küçük parçalar)
  • 60 g rendelenmiş Emmental ya da kaşar (isteğe bağlı)

Kalıp için

  • 1 yk tereyağı

Servis

  • 4 yk Ev Yapımı Ketçap (Temel)
  • 1 salatalık (ince dilimlenmiş)

Gerekli ekipmanlar

  • Şef bıçağı
  • Kesme tahtası
  • Fırın
  • Tencere
  • Süzgeç / kevgir
  • Tava
  • Tahta kaşık / spatula
  • Profesyonel çırpıcı
  • Karıştırma kabı
  • Silikon spatula
  • Mutfak termometresi (isteğe bağlı)
  • Rende (isteğe bağlı)

Yapılışı

  1. Fırını ısıt, kabı yağla: Fırını 200°C'ye (alt-üst) ısıt. 25×35 cm fırın kabının içini tereyağıyla iyice yağla, yumurtalı süt köşelere yapışmasın. Bu iş 3 dk sürer
  2. Makarnayı yarı haşla: Suyu tuzla kaynat, makarnayı ekle ve paketteki sürenin yarısı kadar, yaklaşık 5 dk haşla. Makarnanın dışı yumuşamış ama ortası belirgin şekilde sert olmalı. Fırında yumurtalı sütü emerek pişmeyi tamamlayacak, tam haşlanırsa lapa olur. Süz, ama yıkama, yüzeydeki nişasta yumurtalı sütün tutunmasına yardım eder. Kaynama dahil 12 dk sürer
  3. Kıymayı kavur (paralel): Makarna haşlanırken geniş tavada tereyağını erit, soğanı orta ateşte 6 dk, yumuşayıp kenarları altın rengine dönene kadar sotele. Kıymayı ekle, ateşi yükselt, tahta kaşıkla parçalayarak 8 dk, suyunu tamamen çekip yer yer kahverengi tutana kadar kavur. Tuz, karabiber, toz biber ve yenibaharla tatlandır. Kahverengileşme yemeğin ana lezzetidir, gri ve haşlanmış görünen kıyma bu yemeğe düz bir tat verir. Makarnadan 2 dk sonra biter
  4. Kaba yerleştir: Makarnayı ve kıymayı geniş bir kapta eşit dağılana kadar karıştır, fırın kabına yay. Yüzeyi düzle ama bastırma, yumurtalı sütün aralara girebilmesi için boşluk kalmalı. Bu iş 3 dk sürer
  5. Yumurtalı sütü dök: Yumurtaları tuz ve beyaz biberle çırpıcıyla çırp, sütü ekleyip pürüzsüz olana kadar 1 dk daha çırp. Makarnanın üzerine yavaşça, kabın her köşesine dök. Sıvı makarnanın üst sırasına neredeyse ulaşmalı, en üstteki makarnaların açıkta kalan uçları fırında çıtırlaşır. Tereyağı parçalarını ve istersen peyniri yüzeye dağıt. 3 dk sürer
  6. Fırınla: Orta rafta 200°C'de 45 dk pişir. Yüzey koyu altın rengi olmalı, kabı hafifçe salladığında orta kısım titrememeli. Ortaya sokulan bıçağın üzerinde sıvı yumurta kalmamalı, termometre kullanırsan merkezde en az 72°C görmelisin
  7. Dinlendir: Fırından çıkar ve 10 dk dinlendir. Yumurtalı süt bu sürede oturur, kesildiğinde dilimler dağılmaz ve tabağa sıvı akmaz
  8. Tabakla: Kare bir dilim kes ve spatulayla düz bir tabağa al, altın renkli çıtır üst yüzey ve kesik kenardaki makarna ve kıyma katmanları görünsün. Yanına 1 yk ketçap ve birkaç ince salatalık dilimi koy, sıcak servis et. 2 dk sürer

Şef notu

Makaronilaatikko Fin okul yemeklerinin ve aile sofralarının en sevilen fırın yemeğidir, İsveç'teki makaronipudding ile akrabadır. Finlandiya'da çoğu kişi yanında ketçapla yer, bazı evlerde turna yemişi reçeli de konur. Ketçabı hazır alma, Ev Yapımı Ketçap (Temel) kullan. Kalanı ertesi gün dilimler halinde tavada tereyağıyla kızartılırsa çıtır kenarlı ayrı bir lezzet olur.

Sık sorulan sorular

Makaronilaatikko'da makarna neden yarı haşlanıyor ve yıkanmıyor?
Makarna fırında yumurtalı sütü emerek pişmeyi tamamlar, tam haşlanırsa lapa olur. Yıkanmaz, çünkü yüzeydeki nişasta yumurtalı sütün tutunmasına yardım eder.
Fırın makarnası pişti mi nasıl anlarım?
Yüzey koyu altın rengi olur, kabı salladığında orta kısım titremez. Ortaya sokulan bıçakta sıvı yumurta kalmamalı, termometreyle merkezde en az 72°C görülmelidir.
Makaronilaatikko yanında ne ile yenir?
Geleneksel olarak ev yapımı ketçap ve ince dilimlenmiş salatalıkla servis edilir.

Aynı mutfaktan